X
تبلیغات
physiology of animal Iran - اثرات تغذیه بر تولید مثل نشخوار کنندگان

physiology of animal Iran

فیزیولوژی دام

اثرات تغذیه بر تولید مثل نشخوار کنندگان

اثرات تغذیه بر تولید مثل نشخوار کنندگان

 

مقدمه:

ارتباط بین تغذیه وتولید مثل مبحثی است که در نشخوارکنندگان اهمیت بالایی دارد.تعدادی از تحقیقات به طور واضح اثبات کرده اند که انرژی،پروتئین ومواد معدنی مصرفی بیشترین تاثیر گذاری روی تولید مثل در مزارع دامپروری را دارند. این به خصوص در مزارع فقیر در مزارع فقیر در نواحی گرمسیری بیشتر مشاهده می شودکه اغلب خوراک نا کافی می باشد.در این مزارع مصرف تغیه اختیاری در ارتباط با غذای مورد نیاز جهت نیاز پایه مهمترین فاکتور تعیین وضعیت بدنی حیوان می باشد.بعضی از حیوانات در مزارع فقیر نمی توانند ذخایر بدنی کافی (بخصوص انرژی وپروتین)را تامین کنند. در نتیجه به طور مستقیم خوراک نا کافی ، اغلب وضعیت بدنی را کاهش می دهد. نرخ آبستنی و فاصله گوساله زایی به وزن ووضعیت بدنی به طور زیاد مرتبط هستند.

 تحقیقات نشان داده اند که حیوان با کاهش وزن بدن به نرخ آبستنی کم وفاصله گوساله زایی بالایی دچار می شود. انرژی وپروتین سطوح پایه کلسترول خون وآبستنی را به ترتیب از 42 به 72 درصد افزایش می دهند. همبستگی سیکل هورمونی تولید مثل ،نرخ تولد بره وگوساله ، نرخ از شیر گیری،تولید وطول شیرواری با سطح تغذیه به فراوانی نشان داده شده اند. تغذیه کم به طور چشمگیری میزان شیوع بیماری و میزان مرگ ومیر حیوانات را افزایش داده است(26).

تغذیه به طور مستقیم بر روی تولید مثل نشخوارکنندکان از طریق تامین مواد مغذی خاص نیازمند برای فرآیند تشکیل اسپرم و اووسیت ،تخمک گذاری،ماندگاری جنین وبرقراری آبستنی تاثیر می گذارد.همچنین به طور غیر مستقیم ازطریق اثر روی غلظت هورمون های خون ودیگر متابولیسم های حساس تغذیه ای که برای این فرآیند ها نیاز هستند تاثیر می گذارد.تحقیقات جدید روی باروری وتغذیه نشخوار کنندگان در تمام پاسخ های حیوانات به رخداد های پیچیده مولکولاری که از تولید گامت ورشد جنین ولانه گزینی جلوگیری کرده اند افزایش یافته است.تغذیه با اثرات در طول دوران زندگی جنینی ونوزادی روی زمان بلوغ وپیامد های باروری بزرگسالی در ارتباط بوده است.این تحقیقات صورت گرفته تنوع گونه های حیوانی ،نوع خوراک ومدیریت سیستم ها را پذیرفته است(16).وضعیت بدنی روی آنستروس ، فحلی پس از زایمان تاثیر میگذارداگر فتو پریود ونرخ تخمک ریز مطلوب باشد.اثر مثبت فلاشینگ تامین انرژی و پروتئین بیش از نیاز پایه بدن را تامین می کند(25)ونیز برخی از محققین گزارش کرده اند که مکمل های غذایی در جیره شتر در طول آبستنی و دوره بعد از زایمان پارامتر های تولید مثلی را بهبود می بخشد(1).

 

 

 

 

 

تغذیه وباروری حیوانات نر:

زمان تولید اسپرم در گاو ،گوسفندوبز به ترتیب 54،49و48 روز می باشد.بنابراین برای هر سه گونه پیشنهاد می شود که تغذیه متعادل و بدون کمبودی از مواد مغذی ویژه در طول 2 ماه قبل از جفت گیری تامین شود.اثرات مفید مکمل های تغذیه ای(Zn,Co,Se) پیش از جفت گیری در بره های نر جوان روی زنده مانی اسپرم ، درصد اسپرم زنده و ثبات غشاء بیشتر مشاهده شده است. این فواید بهبود وضعیت آنتی اکسیدانی (افزایش گلوتاتیون پراکسیدازدر مایع پلاسمایی اسپرم) را به همراه داشت. هیچ اثری روی مایع پلاسمایی وارتباط بین وضعیت کبالت و(B12)که در باروری نر مرتبط نبشند اثبات نشده است.اثر مفید مکمل سلنیوم (50میلیگرم باریم سلنات بوسیله تزریق)به قوچ ها روی زنده مانی و جنبایی اسپرم مشاهده شده است.در گاو ها کاهش معنی داری با افزایش سن در غلظت اسید های چرب غیر اشباع اسپرم (آراشیدونیک ودکوزاهگزانوئیک) و کاهش در سیستم های آنزیمی اکسیدان در مایع پلاسمایی شان با استفاده از مکمل روغن ماهی وویتامینE برای بهبود باروری تحریک شده اند. این اسید های چرب برای ثبات غشاء وعدم شوک سرمایی اسپرم اهمیت دارند. استفاده از روغن ماهی در جیره خوک ها وضعیت آروزومی نرمال ونسبت اسپرم پیش رونده را افزایش داده استو و آسیب های غیر طبیعی را کاهش داده است. در دیگر تحقیقات ترکیب فسفولیپیدی اسپرم ، با استفاده از مکمل روغن ماهی با جایگزینی مرتبط با سن اسید چربب DHAو با اسید چرب DPA که با کاهش در کیفیت اسپرم همراه بوده است را کاهش داده است و اثرات معکوسی روی تولید وکیفیت اسپرم با استفاده از موادی مثل پنبه دانه که شامل رنگدانه های سمی پلی فنوئیک ، گوسیپول با بکار بردن 4000 IU از ویتامینE در جیره بر طرف شده است. ویتامین E ممکن است از طریق جلوگیری از آسیب لیپید غشایی این کار را انجام دهد(16).                                          

 

 

 

 

 

 

 

 

  تغییرات تغذیه در بز و گوسفند به نظر می رسد اثر کمی بر روی فعالیت اندوکرینی گناد ها داشته باشد.اما تاثرات زیادی بر روی تولید اسپرم دارد.نتایج تحقیقات تغییرات در اندازه مجرای سمینی فروس و بازدهی ساخت اسپرم را گزارش کرده اند. تنها با سوء تغذیه ،تغییرات کمی در عمل اندو کرینی بیضه ( تولید تستوسترون) وجود دارد. برای گوساله ،تغذیه به طور آشکار روی رشد تستی کولار وتولید اسپرم موثر است اما بعد از رشد سریع پایان می یابد. از اجزاء جیره پروتئین سهم بیشتری دارد(18).

 

 

گاهی دامدارانی که مشکلات تولید مثل را در گله های خود تجربه کرده اند ٬ از این که این مشکلات با تغذیه در ارتباط است تعجب می کنند ٬ هر چند که کمبودهای تغذیه ای یا جیره های نامتعادل ٬یکی از علل کاهش راندمان تولید مثل هستند . عدم موفقیت در راندمان تولید مثلی می تواند ناشی از بیماری ٬مسمومیت و مشکلات مربوط به مدیریت باشد . گرما واسترس گرمایی خود به تنهایی بیشترین نقش را در ضعف راندمان تولید مثل در گله هایی که از تلقیح مصنوعی استفاده می کنند ٬ایفا می کند . علی رغم تمام پیشرفت ها در علم تغذیه ٬ مشکلات مربوط به تغذیه هنوز تولید مثل را تحت الشعاع خود قرار می دهد . گاوها در ابتدای دوره ی شیر دهی مقادیر زیادی مواد مغذی نیاز دارند . در طول ۱۲۰ روز اول شیر دهی گاوها تقریباً نیمی از تولید کل دوره ی خود رادارند و مواد مغذی برای نگهداری و تولید شیر مصرف می شوند . اگر این نیازها برطرف نشوند ٬ تولید مثل گامی به عقب بر می دارد و کاهش درصد باروری را شاهد می شویم . کلید این که گاوهای اصیل شیری را به حداکثر پتانسیل ژنتیکی خود  برای تولید شیر برسانیم و در عین حال سطح معقول و کافی از آبستنی را نیز داشته باشیم ٬ تهیه ی جیره ای متعادل از علوفه و غلات با کیفیت و همین طور مواد معدنی و ویتامین ها وبه حد اکثر رساندن مصرف این جیره می باشد . امروز بسیاری از کارشناسان٬ برنامه های غذایی را به عنوان مشکل اصلی در ضعف باروری گله می دانند . کمبود موادمعدنی ٬ میزان ناکافی ویتامین ها عدم تعادل انرژی و پروتئین و دریافت بیش از حد پرو تئین به عنوان عوامل ناباروری و کاهش راندمان تولید مثل شناخته می شوند .

در هنگام مطالعه در مورد مشکلات تولید مثلی گله ٬ تغذیه باید همواره مد نظر باشد .

 

 

 

 

 

 

 با این وجود دو حقیقت در مورد رابطه ی بین تغذیه و تولید مثل باید همواره در ذهنمان باشد :

1"- تغذیه تنها یکی از عوامل موثر در کاهش تولید مثل است و عوامل دیگر نادیده گرفته شوند . عواملی همچون ضعف در فحل یابی یا مشکلات بهداشتی گاوداری و بهداشت خود گاو هنگامی که مشکلات تغذیه ای فاحش نیستند ٬ نقش خود را بیش از تغذیه ایفا می کنند .

2"-هنوز در مورد برهم کنش بین تغذیه و تولید مثل اطلاعات کافی در دست نیست بنابراین بهترین توصیه ٬ استفاده از جیره های متعادل از نظر انرژی ٬ مواد معدنی و ویتامین بر اساس احتیاجات تغذیه ای گاوها و مقدار کیفیت غذای مصرفی و محاسبه می باشد (12).

تولید شیر و تولید مثل :

 رابطه بین سطح شیر تولیدی و تولید مثل ٬ موضوع بسیاری از بحث ها می باشد . بسیاری از تحقیقات نشان داده اند که تفاوتی بین راندمان تولید مثل در گاوها ی پر تولید و کم تولید وجود ندارد البته این تحقیقات خیلی هم کامل و قابل اعتماد نیستند به طوری که اخیراً در تعدادی از گله های ایالات متحده مشاهده شده که درصد باروری در گاوهای که میانگین تولید ۶۰ روز اول آنها به طور روزانه ۱۸ kg بوده ۶۰% و  آنهایی که پرتولید بوده اند میانگین ۴۰ kg را داشته اند ٬ ۲۵% بوده است . مطالعات بعدی نیز این موضوع را تایید کردند که گاوهای پر تولید دیر تر از گاوهای کم تولید به تلقیح جواب می دهند و محتاج به روزهای باز بیشتر بوده و دفعات تلقیح نیز بیشتر هستند و خوشبختانه وارثت پذیری این خصیصه بسیار کم میباشد . این موضوع به این معنی است که ما برای حل مشکل باروری و تولید مثل باید بیشتر به فیزیولوژی ٬ تغذیه و مدیریت توجه کنیم تا ژنتیک .

 

 

 تعدادی از عوامل تغذیه ای موثر در تولید مثل به شرح زیر می باشند :

- انرژی :

انرژی دریافتی در بسیاری از گله ها مهمترین فاکتور موثر بر راندمان تولید مثل است . انرژی دریافتی ناکافی در تلیسه ها و گاوهای بالغ شیر ده در اوایل دوره ٬ راندمان باروری را کاهش می دهد . دریافت بیش از حد انرژی در اواخر دوره ی شیر دهی یا در دوره ی خشکی می تواند سبب چاقی گاوها و کاهش بازده تولید مثل در دوره ی بعد شود . اکثراً گاوهای پر تولید در ابتدای دوره ی شیر دهی دارای بالانس منفی انرژی هستند به دلیل این که نمی توانند غذای کافی برای برآوردن نیازهای تولید بالای خود دریافت کنند . بدین نحو انرژی موجود در بافت های بدن بسیج می شوند و کاهش وزن رخ می دهد . فاکتور های وابسته به این بالانس منفی انرژی به عنوان دلایل شکست در باروری تلقی می شوند. بازگشت به سیکل فحلی بستگی به بالانس منفی انرژی در سه هفته ی اول شیردهی دارد . هر چه بالانس منفی انرژی بیشتر باشد ٬ فاصله تا اولین تخمک گذاری طولانی تر می شود . کمبود انرژی باعث بالاتر رفتن میزان فحلی خاموش نیز می شود .نکته ی دیگر آن که یکی دیگر از عواملی که تحت تاثیر بالانس منفی انرژی باعث بالارفتن  فاصله گوساله زایی و کاهش تولید مثل می شود ٬ کم شدن وزن در اوایل شیر دهی است . به طوری که در یک تحقیق انجام شده گاوهایی که در ابتدای دوره شیر دهی وزن می گیرند ٬ میزان آبستنی ۶۷% داشته اند و آنهایی که کم وزن می کردند ۴۴% آبستنی داشته اند . نمره ی وضعیت بدنی نیز نقش موثری در تشخیص میزان آبستنی دارد ( چاق=۵ ٬ لاغر= ۱) به طوری که آنهایی که نمره وضعیت بدنشان کمی بیش از یک است فاصله گوساله زایی طولانی تر و میزان آبستنی کمتر دارند . از طرف دیگر دریافت بیش از حد انرژی نیز گاوها را به سمت چاق شدن و باز مشکل کاهش تولید مثل سوق می دهد ٬ به طوری که در این گاوها جفت ماندگی نیز به میزان نسبتاً زیادی دیده می شود . همین طور آلودگی کیست های تخمدانی نیز در آنها به چشم می خورد که تمام این ها عوامل کاهش راندمان باروری هستند(12) .

- اسیدهای چرب غیر اشباع و نقش آنها در تولید مثل:

ترکیباتی هستند که درمولکول آنها بیشتر از یک باند دوگانه وجود دارد اسیدهای چرب غیر اشباع بر اساس ساختار شیمیایی به سه گروه تقسیم بندی می شود: امگا 3[1]، امگا[2]6 و امگا 9 4. که باندهای دوگانه در موقعیت 3 و 6 و9 از سمت گروه متیل انتهایی مولکول قرار دارند. در انسان و گونه هایی از حیوانات اهلی مانند گاو نسبت اسیدهای چرب غیر اشباع 3 n– به 6 n- در جیره 1 به 1 می باشد در حالی که در جیره های مدرن این نسبت افزایش پیدا کرده است(9). غلظت اسیدهای چرب غیر اشباع در علوفه های انبار شده پائین بوده و جیره حیواناتی که به وسیله دانه های روغنی حاوی مکمل چربی تغذیه می شوند منبع غنی از اسید لینولئیک است که یک اسید چرب 6 n- می باشد. بنابر این هم در جیره انسانها و هم در حیوانات تلاش می شود که مصرف 6 n- کاهش و مصرف 3n- افزایش یابد تا سبب تحریک و بهتر شدن سلامتی گردد. نسبت های متفاوت از اسید های چرب غیر اشباع در غشاء های سلولی انعکاسی از مقادیر مصرف در جیره می باشند. ترکیب اسیدهای چرب غیر اشباع غشاء سلول اسپرم و تخمک در طول مراحل باروری بسیار ضروری و مهم است. مکمل های اسیدهای چرب غیر ا شباع بر روی مسیر ساخت و سنتز پروستاگلاندین ها و استروئیدها اثر گذاشته و دارای چندین نقش درتنظیم وظایف تولید مثلی می باشند (27). ترکیب اسیدهای چرب غیر اشباع جیره می تواند بر نوع و میزان آزاد سازی پروستاگلاندین ها از بافت های مختلف موٴثر باشد. اسیدهای چرب 3n- در نهایت پروستاگلاندین ها را می سازند و از طرفی آنزیم پروستاگلاندین سنتتاز که مسئول آزاد سازی پروستاگلاندین ها از بافت ها و غشاء سلولی می باشد به شدت تحت تأثیر اسیدهای چرب غیر اشباع جیره بوده و اسیدهای چرب غیر اشباع تنظیم کننده فعالیت آن می باشند. همچنین ترکیب اسیدهای چرب غشای سلولی نیز تحت تاٴثیر اسیدهای چرب جیره قرار می گیرد. علاوه بر این نشان داده شده است که اسیدهای چرب غیر اشباع سبب تنظیم سنتز استروئیدهای بخش قشری غده فوق کلیوی می شوند. اسیدهای چرب غیر اشباع ازطریق تأثیر بر ظهور ژن ها و تنظیم فعالیت غلظت آنزیم های تنظیم کننده می توانند در مسیر سنتز و تنظیم استروئیدها مؤثر باشند(27و28).

 

- نقش چربی ها و اسید های چرب در تنظیم وظایف تولید مثلی:

لیپید ها ترکیبات اصلی غشاء اسپرماتوزوا می باشند که ویژه گی های متابولیکی و فیزیکوشیمیایی غشاء اسپرم را تعیین می کنند و سلول را با برخی از فعالیت های ویژه سلولی سازگار می کنند. ترکیب لیپید ها عامل اصلی تعیین کننده انعطاف پذیری سلول است که برای حرکت تاژک های اسپرم و ویژه گی های مربوط به واکنش اکروزومی و باروری ضروری می باشد همچنین نشان داده شده است که این لیپید ها دارای یک مکانیسم انتقال سیگنال برای تنظیم وظایف اسپرم می باشند )29). اسیدهای چرب غیر اشباع 3n–  شامل لینولئیک[3]، ایکوزاپنتانوئیک[4] و دکوزا هگزانوئیک اسید[5] می باشند که در آنها باند دوگانه در موقعیت سومین کربن از سمت گروه متیل انتهایی قرار دارد. در پستانداران ترکیب اصلی اسید های چرب اسپرم فسفولیپید ها می باشند و مشخص شده است جنبندگی اسپرم همبستگی مثبتی با فسفولیپید ها دارد (30و31). اسیدهای چرب اسپرم برای صحت غشای اسپرم، جنبندگی اسپرم و حساسیت به سرما بسیار مهم می باشند و توانایی اسپرم در مقاومت بر علیه شوک سرما به ترکیبات لیپیدی غشاء اسپرم بستگی دارد. غلظت های بالای اسید های چرب غیر اشباع اسپرم را در مقابل صدمات پراکسیداسیون حساس کرده و برای محافظت از قابلیت زنده مانی و باروری اسپرماتوزوا تعادل بین انواع تولیدات واکنش های اکسیژنی و سیستم آنتی اکسیدانی ضروری می باشد (29و30). فعالیت اسید های چرب غیر اشباع بلند زنجیره تنظیم کننده حرکات سلولی، متابولیسم لیپیدها و توانایی سیالیت آنها می باشد و همچنین نشان داده شده است که غلظت اسید های چرب بلند زنجیره غیر اشباع در غشاء ناحیه سر و دم اسپرم نقش بسیار مهمی را در ظرفیت پذیری اسپرم ایفاء می کند (28). منابع مختلف اسید چرب بر روی هورمون های تولید مثلی در نشخوار کنند گان شناخته شده اند، اما هنوز اطلاعات کمی روی چگونگی تاثیر اسید های چرب روی کیفیت تخمک وجود دارد.فولادی با بررسی تاثیر اسید های چرب امگا3و6 بر کیفیت تخمدان گاو شیری  مشاهده کرد که در مایع پلاسمایی تخمدان تاثیر معنی داری دارند.،اما در سلول های گرانولوزا موثر نبودندو همچنین بر روی غلظت لپتین ،انسولین،هورمون رشد وآمینو اسید ها تاثیر نداشتند.چربی ورودی به شکمبه همچنین نسبت جنین های به دنیا آمده را بهبود بخشید(3). تنظیم فعالیت تخمدان فرآیند پیچیدهای است که با هر دو علائم بیرون تخمدانی و فاکتور های درون آن همراه است. شروع رشد اولیه و مراحل اولیه تولید فولیکول بدون گنادو تروپین ها رخ می دهد ،اما FSH ممکن است در سرعت رشد فولیکول پیش آنترالی موثر باشد.رشد فولیکول آنترال از1تا4 mm در گوسفند و گوساله به گنادوتروپین وابسته است. تغییرات محیطی مثل تغذیه نیز میتواند روی فعالیت تخمدان اثر بگذارد. این می تواند بدون تغییر معنی دار در غلظت های گنادوتروپین خون رخ دهد وبا تغییر در غلظت  هورمون های متابولیکی مثل انسولین،رشد،IGF-I،و لپتین ارتباط داشته باشد. تغذیه همچنین می تواند روی بیان ساختار های mRNA ،سیستمIGF-I تخمدان برای تنظیم پاسخگویی فولیکول ها به گناوتروپین ها موثر باشد. بنابراین نقش فاکتورهای رشد در توسعه وبقائ فولیکولاری روی وضعیت گنادوتروپین ها ومراحل مختلف فولیکول وابسته است (15).در گاو های شیری جیره های پر چرب نرخ بلاستوسیتی را بهبود می بخشد وکیفیت رویان بهبود می یابداین تاثیرات ممکن است بوسیله عمل مستقیم اسید های چرب روی رشد تخمک باشند. در تحقیقات جدید اثر مکمل اسید لینولیک روی تکامل تخمک ورشد اولیه رویان در محیط آزمایشگاه بررسی شده است.مقادیر 50 میلی مولار اسید لینولئیک به مقدار 95 درصد مرحله متافاز 2 اووسیت درصد جنین به دنیا آمده و کیفیت جنین را بهبود بخشید. همچنین اسید لینو لئیک غلظت  پروستا گلاندین وآدنوزین مونو فسفات حلقوی درون سلولی وفسفریلاسیون پروتئین کیناز را در طول تکامل افزایش داد.بنابر این لینولئیک اسید در طول تکامل اووسیت کنترل مکانیسم های مولکولی هسته تخمک ، منجر به افزایش تعداد اووسیت ها در مرحله متافاز 2می شودو در نتیجه رشد اولیه جنینی را بهبود می بخشد. این اثر روی مسیر فعال کردن پروتین کیناز به طور مستقیم وروی سنتز پروستاگلاندین غیر مستقیم می باشد(5و15).مکانیسم های پتانسیل بوسیله مکمل های چربی میتواند عملکرد تولید مثلی شامل تحریک سنتز و ترشح پروستا گلاندین و افزایش به کار گیری کلسترول خون برای سنتز پروژسترون را بهبود بخشد. روز های پس از زایمان تا اولین تخمک ریزی و عمل لوتئال گاو شیری با بالانس انرژی در طول 3 هفته پس از زایمان مرتبط بوده اند گاو هایی که با مکمل چربی تغذیه شده اند و بالانس انرژی بهبود یافته ممکن است سیکل بعدی آنها زودتر آغاز شود زیرا رشد وتوسعه فولیکول افزایش می یابد(8).

تای پس از زایمان تا اولین ه کار گیری کلسترول خون برای سنتز پروژسترون را بهبود بخشد. روز  ترشحاووسیت ها در مرحله متافاز 2می شودو

 

 

                       

۲- پروتئین :

کمبود پروتئین در گاوهای شیری سبب فحلی خاموش و کاهش  نرخ آبستنی می شود به گونه ای که در تولید شیر و مصرف غذا نیز کاهش به چشم می خورد . اگر پروتئین به جیره اضافه شود ٬ بعد از ۲ تا ۳ روز ٬ رشد در تولید شیر را می توان مشاهده کرد و البته تلیسه ها نسبت به گاوهای بالغ و شکم چندم در مقابل کمبود  پروتئین حساس تر هستند . تلیسه هایی که دچار کمبود شدید پروتئین باشند کاهش در رشد اسکلت را بخصوص در بخش لگن نشان می دهند . این تلیسه ها سیکل فحلی را دیر شروع می کنند و در زایمان نیز دچار مشکل می شوند و ممکن است از نظر شیر واری نیز تحت تاثیر قرار گیرند و شیر قابل توجهی تولید نکنند . افراط در پروتئین جیره ( بیشتر از cp ۲۰ – ۱۷%) باعث کاهش میزان آبستنی و افزایش دفعات تلقیح به ازای هر آبستنی و روزهای باز بیشتر می شود . البته تحقیقات یک نتیجه ی واحد را نشان نداده اند و ممکن است به مقدار و نوع پروتئین ها و میزان انرژی جیره بستگی داشته باشد تا مقدار پروتئین خام . وقتی تعداد زیادی پروتئین قابل تجزیه در شکمبه به حیوان داده شود یا حیوان انرژی کمی دریافت کند ٬ آمونیاک به سیستم پروتئین میکروبی ملحق نشده و به داخل خون جذب می شود به این ترتیب این میزان زیاد آمونیاک و اوره در خون ممکن است سبب کاهش باروری در هنگامی شوند که انرژی به سوی تولید شیر یا تولید مثل سوق داده شده است . در بعضی از تحقیقات نشان داده شده است که نیتروژن اوره ای خون  (Bun) بیشتر از m۱  ۱۰۰/۲۰mg شانس ابستنی را کاهش می دهد(12و17) .

 

 

 

 

 

 

 


نیتروژن اوره خون(BUN)1 و تولید مثل: 

نیتروژن اوره ای خون تحت تأثیر سطوح پروتئین خام و ترکیب کربوهیدرات های جیره قرار دارد. جیره غذایی با پروتئین بالامقدار نیتروژن اوره ای خون را افزایش می دهد. افزایش بیش از حد نیتروژن اوره ای خون بر روی اسپرم، تخمک یا رویان اثر منفی داشته و منجر به کاهش باروری می شود. غلظت بالای نیتروژن اوره ای خون در حیوان ماده باعث کاهش PH رحمی و تولید پروستاگلاندین شده و از طرف دیگر ممکن است اتصال هورمون لوتئینه کنندة جسم زردLHرا به گیرنده های تخمدانی کاهش دهد، که این هورمون ها باعث کاهش غلظت پروژسترون سرم و در نتیجه کاهش باروری می شود. نتایج پژوهش ها نشان می دهد غلظت نیتروژن اوره ای خون بیشتر از 20 میلی گرم در دسی لیتر باعث کاهش نرخ آبستنی در گاوهای شیرده می شود(20). 

مصرف بیش از اندازة نیتروژن، مقدار آمونیاک اوره و دیگر ترکیبات نیتروژنی رحم وخون را افزایش می دهد. این عوامل از طریق به تأخیر انداختن آبستنی، افزایش دفعات تلقیح به ازای هر آبستنی و مرگ جنین بازده تولید مثلی را تحت تأثیر قرار می دهند. سطوح بالای آمونیاک خون ممکن است از طریق کاهش فعالیت سیستم ایمنی منجر به کاهش توان تولید مثلی گردد. سطح اورة پلاسما می تواند بیانگر پروتئین جیره و کنترل بازده تولید مثلی نشخوارکندگان باشد(21).

نیتروژن اوره شیر1(MUN) و تولید مثل: 
بیشترین مقدار اوره از طریق ادرار دفع می شود، ولی مقداری از آن به داخل شیر انتشار می یابد. بطوریکه نیتروژن اورة حدود 5/2 تا 3% کل نیتروژن شیر را تشکیل می دهد. نتایج پژوهشگران مختلف نشان داده است که جیرة حاوی اوره بالا باعث کاهش تولید شیر در گاوهای پر تولید شده وافزایش نیتروژن اوره ای شیر نیز باعث کاهش نرخ آبستنی می شود. گزارش های زیادی وجود داردکه نشان می دهد بین نژاد های مختلف در ارتباط با اورة شیر تفاوت زیادی وجود دارد. احتمالا تفاوت بین نژادها را در ارتباط با تفاوت بین اندازة بدن آنها دانسته اند. چون غلظت اورة موجود در شیر تابع وزن بدن است، بنابراین نژادهایی که وزن بیشتری دارند دارای غلظت اوره ای بیشتری، نیز هستند. اگرچه نیتروژن اوره ای شیر یک معیار و شاخص عالی برای تغذیه است، ولی شاخص خوب و مناسبی برای کنترل بازده تولید مثلی گاوها نمی باشد. بنابراین از نیتروژن اوره ای شیر می توان به عنوان یک ابزار علمی جهت کنترل پروتئین خام و انرژی مصرفی نسبت به احتیاجات دام استفاده نمود(21و22). 

بنابراین افزایش میزان نیتروژن اوره ای خون و شیر ممکن است:

1- عملکرد تولید مثلی را کاهش دهند 
2- احتیاجات انرژی را افزایش دهند .

نیتروژن اوره ای شیر بین هفته های اول تا سوم شیر دهی افزایش می یابد. بعد از هفته سوم شیر دهی میزا ن آن به تعادل رسیده و معمولابین 22-20 میلی گرم در دسی لیتر باقی می ماند. چون گاو های شیری پر تولید در اوایل شیری دهی نمی توانند به اندازه کافی خوراک مصرف کنند، انرژی مورد نیاز آنها تامین نمی شود بنابراین برای تامین انرژی از ذخیره بدنی خود استفاده می نمایند در نتیجه دچار تعادل منفی انرژی می شوند. گاوهای شیرده در حال تعادل مثبت انرژی عملکرد تو لید مثل بالایی نسبت به گاوهای در حال تعادل منفی انرژی دارند. به دلیل اینکه توازون منفی انرژی غیر قابل اندازه گیری می باشد، می توان وضعیت تغذیه ای و عملکرد تولید مثلی را از طریق نیتروژن اوره ای شیر مورد ارزیابی قرار داد(23و24).

رابطه بین نیتروژن اوره خون و نیتروژن اوره شیر: 
نیتروژن اوره شیر و خون هر دو معرف تولید اوره توسط کبد هستند. نیتروژن اوره ای پلاسما و نیتروژن اوره ی شیر شاخصهای سودمندی برای متابو لیسم پروتئین و وضعیت تولید مثلی گاوهای شیرده می باشند . بعد از تغذیه، زمانیکه نیتروژن اوره ا ی خون در حال افزایش است، نیتروژن اوره ای شیر پایین بوده و هنگامیکه نیتروژن اوره ی خون در حال کاهش است، نیتروژن اوره ی شیر بیشتر از خون می باشد. برخی محققین نشان دادند که بین نیتروژن اوره ی خون و نیتروژن اوره ای شیر همبستگی زیادی وجود دارد(20و22).

 

 

 

 

 

 

 

 

اثرات پروتین روی بلوغ:

حیوانات ماده"

بهبود باروری و عملکرد بالا در حیوانات شیری بیشترین اهمیت را دارد.دستیابی به اندازه بدن ووزن، پیش نیاز برای رسیدن به سن بلوغ هستند. دوره رشد جنینی بسیار مهم است زیرا ازاین جهت وزن تولد است که با نرخ رشد مرتبط است. در مناطق استوایی ، بلوغ معمولا در گوساله مرتعی تاخیر دارد زیرا مرتع نمی تواند احتیاجات پروتینی دام را تامین کند.سطح پروتین کم مناطق گرمسیری منجر به تولید نا کافی پروتین میکروبی شکمبه برای رسیدن به نرخ رشد اپتیمم می شود.نرخ رشد کم وایجاد سطح کم مواد مغذی منجر به تاخیر در بلوغ بز وگوساله می شود.در مناطق معتدل مراتع تپه ای نیز تولید ناکافی برای تامین نیاز رشد در گوسفندو بز منجر به تاخیر در بلوغ بالای یک سال می شود.گوساله های به دنیا آمده که با کمتر از 37 درصد پروتین خام تغذیه شدند در رسیدن به سن بلوغ تاخیر داشتند.میانگین وزن در اولین فحلی به طور میانگین 345 kg می باشد اما گوساله های با تغذیه ناکافی یک تاخیر 210 روزه در اولین فحلی نشان دادند(13).

حیوانات نر"

رابطه معکوسی بین نرخ رشد وسن بلوغ در حیوانات نر وجود دارد. تغذیه با پروتین کم در گوساله های  نرهلشتاین ونیجر تاخیری در حدود 5 ماه نشان داده است وهمچنین رشد مجاری بیضه وانزال های کمتری در مقایسه با هم نژادهای عادیشان نشان داده اند. گوساله های جوان نگهداری شده در مراتع غنی نرخ رشد بهتری نشان دادند.در بلوغ کامل ، اندازه مجاری بیضه در حیوانات با پروتئین کم کاهش غلظت اسپرم در منی مشاهده شده است.همچنین گزارش کرده اند که مویرگ های سمینال دارای فروکتوز ،اسید سیتریک زيادوسلول های لایدیگ ومجاری سمینی فروس کمتری هستندو سطح تستوسترون کاهش یافت. گاوهای مسن تر به کاهش پروتین جیره حساس تر بودندودر مقایسه با دام های با تغذیه کافی در اندازه مجاری بیضه وباروری کمتری داشتند. محدودیت پروتین وانرژی از رسیدن به بلوغ بره های مرینو در اولین فصل جفت گیریشان ممانعت می کند وتولید اسپرم کم می شود ،همچنین محدودیت پروتین در قوچ باعث کاهش میل جنسی می شود(13).

اثرات پروتین روی سیکل فحلی:

کمبود پروتین وانرژی منجر به توقف سیکل های فحلی ،کاهش 15 درصدی وزن بدن وناباروری در نشخوار کنندگان میشود.پدیده توقف سیکل های فحلی در گاوها در ماه های زمستان ودر ماههای تابستان برای بوفالو مشاهده شده است. در سوء تغذیه شدید،خوراک دهی مناسب می تواند سرعت باز یابی اعمال گنادهاوهیپوفیز را باز یابی کند.محققین مشاهده کرده اندکه ترشح هورمون محرک فولیکول در بره های سوء تغذیه متوقف می شود.افزایش در غلظت پروژسترون پلاسما در 8روز با خوراک دهی مطلوب مشاهده می شودومعتقدند که افزایش در غلظت پروژسترون از بافت لوتئالی منشاء میشودو به تعداد مکرر پالس LH نیاز دارد.با شروع سرژ LH ممکن است فولیکول ها بیشتر لوتینه شوند(13).

 

۳- مواد معدنی :

کمبود یا نامتعادل بودن مواد معدنی یکی دیگر از عوامل تغذیه ای کاهش راندمان تولید مثل است . واضح است که میزان کافی از این مواد باید در جیره تهیه شود ولی به طور کلی در مورد حد کمبود آنها اختلاف نظر وجود دارد . مسلماً زیاده روی در آنها نیز مضر است .

 

 

 

 

 

 

 

-فسفر : 

این عنصر بیشترین پیوند را باکاهش راندمان تولید مثل دارد. تخمدان های غیر فعال ٬ بلوغ جنسی دیر رس و میزان کم آبستنی ٬ نتیجه ی کمبود تغذیه ی فسفر می باشند به طوری که دریافت ۸۰- ۷۰% میزان مورد نیاز و کاهش فسفر در سرم خون موجبات افزایش تعداد دفعات تلقیح برای هر آبستنی را فراهم می کند . اگر میزان فسفر خون از 4 mg/100cm3  خون کمتر باشد علائم کمبود ظاهر می شود.نتایج کال نشان داد که فسفر هیچ تاثیر معنی داری روی سن بلوغ گاو های گوشتی ندارد.همچنین با کاهش فسفر جیره نرخ آبستنی و زنده مانی گوساله به ترتیب به 96%و91% کاهش یافت(2).

-کلسیم : 

بیشتر مطالعات در مورد کلسیم و اثر آن بر تولید مثل مربوط به نسبت کلسیم و فسفر می باشد . نسبتهای ۱ به ۵/۱ و۱ به ۵/۲ و P :ca اثری در کاهش باروری نداشته است با این حال باید توجه کرد که مقدار مصرف هر یک از این ها توسط گاو می باشد که اهمیت زیادی دارد . برای گاوهای شیری باید همیشه میزان کافی از این عنصر را فراهم کرد و برای گاوهای خشک نیز باید مطلوب تر ین و بهینه ترین سطح از کلسیم و فسفر را تغذیه کرد  تا وقوع تب شیر کاهش یابد چرا که گاوهایی که دچار تب شیر می شوند نسبت به گاوهایی که تب شیر نگرفته اند در حین زایمان ۲ برابر بیشتر احتیاج به کمک دارند و ۲/۴ برابر بیشتر دچار متریت می شوند ٬ پس سعی در کاهش تب شیر ٬ کمک شایانی در به حداکثر رساندن میزان آبستنی می کند . همچنین بیماری زایمان به علت کاهش شدید کلسیم بدن گوسفند وبز می باشد. دام های مبتلا به این عارضه برای مدت 48 ساعت حرکات ناهماهنگ ،لرزش عضلانی و تنفس سریع وهمچنین سر به طرف زمین خم شده و پاهای عقب از هم باز می شود ودام فلج می گردد.اگر میزان کلسیم از 9 میلیگرم در100 سانتی متر مکعب پلاسمای خون کمتر شود ،علائم کمبود ظاهر می شود.

- سلنیوم :

 سلنیوم از اجزای ساختمانی آنزیم گلوتاتیون پراکسیداز است که در حذف پراکسید هیدروژن به عنوان کاتالیزور عمل می کند وبه این طریق غشاهای سلول را از آسیب اکسیداتیو حفظ می کند.این آنزیم حاوی 4 اتم سلنیوم وویتامین A است ویک رابطه مستقیم بین این دو وجود دارد.خاک  یکی از منابع فقیر سلنیوم است ٬ پس فرآورده های کشاورزی که در این خاکها کشت شوند نیز دارای این کمبود هستند. این امر به خصوص در زمانی که گاوداری به صورت کشت و صنعت باشد ٬ بسیار مشهود است . کمبود سلنیوم یکی از عوامل ایجاد جفت ماندگی است که به همراه ویتامین E می توان از این عارضه جلوگیری کرد . تغذیه ی ۱mg سلنیوم به گاوهایی که دچار کمبود سلنیوم هستند ٬ می تواند این عارضه را برطرف کند . کمبود سلنیوم میتواند عامل سقط نیز باشد ٬ جیره های گاوداری ها باید حداقل ./۱ ppm به ازای هر یک کیلوگرم ماده ی خشک سلنیوم داشته باشند تا سطح آن را در خون ۸-۱۰ ppm/۱۰۰ m۱ ثابت نگه دارند . سایر علائم کمبود در قوچ شامل از بین رفتن مجاری انتقال منی ،کاهش توانایی جنسی ،نارسایی در فحلی ،افزایش تلفات جنین ،خونریزی در بافت ماهیچه ای قلب و خشک شدن سم می باشد(11).

- ید :

 اثر ید بر غده تیروئید می تواند در تولید مثل موثر باشد . باید مطمئن شد   که هر گاو به طور روزانه  ۱۵-۲۰ mg ید دریافت کند . از مشکلات زیادی دریافت کردن ید سقط جنین ٬ کاهش مقاومت در برابر بیماری و عفونت ها می باشند . غلظت زیاد کلسیم، منیزیم وآهن سبب کاهش فعالیت آنزیم یدیداز شده واز تشکیل مولکول ید وجذب آن جلوگیری می کند.کمبود ید در نشخوار کنندگان بالغ مشکلات تولید مثلی نظیر جذب جنین ،سقط جنین ،بی نظمی فحلی وکاهش میل جنسی در حیوانات نر می شود.

-          پتاسیم : بسیاری از تحقیقات نشان داده اند که دریافت مقادیر بالایی از پتاسیم ممکن است باعث به تعویق افتادن بلوغ ٬ تاخیر تخمک گذاری ٬ تضعیف جسم زرد و موجب عدم فحلی گردد .    

 -مس:

 کمبود مس باعث مرگ و میر زود هنگام جنین ٬ کاهش فعالیت تخمدانها ٬ کاهش فحلی و کاهش میزان آبستنی و افزایش جفت ماندگی و افزایش سخت زایی می گردد . وجود مقادیر بالایی گوگرد ٬ کلسیم ٬ آهن ٬ روی ٬ مولیبدون در جیره  یا آب موجب کاهش استرس حیوان به این عنصر می شود . اکر مقدار مس جیره غذایی در اواخر آبستنی در حد کافی نباشدبه علت نقص در لایه های میلین سیستم عصبی ،بره ، بزغاله یا گوساله متولد شده فلج ،کوروکر می باشد که قابل درمان نیز نمی باشد(6و11 و12).

        

-روی:

روی از اجزا ساختمانی متالو آنزیم ها(کربنیک انهیدراز-کربوکسی پپتیداز-لاکتات دهیدروژناز-آلکالین فسفات و..)می باشد. کمبود ویتامین AوD نیز جذب روی را کاهش میدهد. در حیوان نر کمبودآن باعث تحلیل بیضه ها،کاهش میل جنسی وعدم ساخت اسپرم و در حیوان ماده باعث تاخیر در بلوغ جنسی و ناهنجاری های رحمی می گردد (4و14و11).

-منگنز:

این عنصر در فرآیند برخی از آنزیم ها مانند پیروات کربوکسیلاز و اگزالات کربوکسلازدر چرخه کربس نقش دارد و فعال کننده آنزیم آرژیناز می باشد. منگنز در فرآیند تنفسی ،استخوان سازی ،رشد و همانند سازی نیز نقش دارد.کمبود منگنز سبب تاخیر در فحلی ،ضعف لقاح ، کاهش وزن و قدرت زیست نوزاد می شود.در بز کمبود سبب کاهش میل جنسی  وسقط جنین در ماه های ابتدایی آبستنی می شود.

کلرو سدیم:تجربه نشان داده است که مصرف مقادیر زیاد نمک در ماه پنجم آبستنی در گوسفند وبز سبب سقط جنین ودر زمان فحلی باعث عدم آبستنی میگردد ،هر چند این موضوع از لحاظ علمی ثابت نشده است ولی در این زمان حساس باید  جانب احتیاط را رعایت کرد(12و14).

4-ویتامین ها : 

ویتامین های مورد نیاز گاوها توسط ساخت آنها در شکمبه ٬ روده و بافت ها و همچنین از طریق خوراکها تامین می شود .در جیره هایی که به گاو های خشک داده می شود ٬ باید اطمینان داشت که برای وضعیت بدنی نامناسب نباشند و بایست میزان کافی و متعادل از ویتامین ها و مواد معدنی تهیه گردد .

Vit A : 

ویتامینی است که در طول آبستنی موجب سلامت بافت ها می گردد . در صورت کمبود تاخیر در بلوغ جنسی ٬ سقط ٬ جنین مرده یا ضعیف ٬ جفت ماندگی و متریت اتفاق می افتد . مقدار پیشنهادی ویتامین A برای گاوهای شیری ۳۰۰۰۰-۵۰۰۰۰ IU می باشد . گاوهایی که علوفه ی نامرغوب یا فقیر از ویتامین A دریافت می کنند ٬ باید این ویتامین ها را به صورت مکمل خوراکی یا تزریقی دریافت کنند (12و14و7).

در میان غذاها ٬ علوفه های سبز وتازه منابع این ویتامین هستند . سیلوی یونجه نیز از منابع بتا کاروتن محسوب می شود . در حالی که سیلوی ذرت جزء منابع فقیر است . از دیگر مشکلاتی  که کمبود بتاکاروتن در گاوها وتلیسه ها می تواند ایجاد کند عبارتند از :

-          تاخیر در بازگشت رحم به حالت اولیه  بعد از زایمان .

-          تاخیر در اولین فحلی بعد از زایمان

-          تاخیر در تخمک گذاری

-          بالا بردن میزان کیست های تخمدانی

-          سقط و مرگ جنین در ابتدای آبستنی

تقریبا ۳۰۰ mg/day از بتاکاروتن می تواند روند آبستنی را در مسیر عادی خود نگه دارد . می توان گفت اگر مقدار بتا کاروتن در خون حیوان کمتر از ۱۰۰ mg/۱۰۰ ml باشد ٬ حیوان دچار کمبود است و باید آن را جبران کرد .کمبود پروتیین ،افزایش دمای محیط وکمبود ویتامین E سبب افزایش نیاز به ویتامین A می گردد(10).

vit D : 

این ویتامین برای متابولیسم کلسیم و فسفر نیاز است و البته به ندرت در گاوداری های صنعتی کمبود آن مشاهده گردد زیرا میزان کافی از آن را با تابش خورشید می سازند . مقدار  نیاز حیوان به این ویتامین ۱۰۰۰۰IU در روز است . جیره های با بتا کاروتن زیاد سبب کاهش بهره گیری از ویتامین D می شود(12و7).

Vit E :

مهمترین علامت کمبود ویتامین E در دام های اهلی تحلیل ماهیچه می باشد. در اثر این کمبود ایستادن دام همراه با لرزش است و به عنوان یک آنتی اکسیدان طبیعی عمل می کند. هنوز دلیل واضح و قانع کننده ای منوط به دخیل بودن کمبود آن در پایین آوردن  راندمان تولید مثل وجود ندارد و میزان نیاز آن به درستی مشخص نیست . نتایج تحیق هانگ و همکاران نشان داد که تیمار 320 IU ویتامین E وزن اپیدیدم وتراکم مجاری سمینی فروس را افزایش می دهدو رشد اجزا تولید مثلی در بز را توسعه می بخشد.هر چند که اثرات مشاهده شده روی ضخامت اپیتلیوم ، تراکم سلول های لایدیگ  ووزن بیضه معنی دار نیست.این ویتامین می تواند عمل و تولید سلول های لایدیگ را در محیط آزمایشگاهی طولانی کند (19و12و14).

Fig. 1. Effect of Vitamin E on the development of testis in goat, ×40 G1, 2, 3 and 4 refer to group 1, group 2, group 3 and group4, respectively. Z. Hong et al. / Animal Reproduction Science 113 (2009) 93–101

 

 

 

 

 

 

غلظت های پیشنهادی در ماده ی خشک جیره

عناصر پر مصرف

کلسیم

فسفر

منیزیم

پتاسیم

سدیم

کلر

گوگرد

 

۶۰/. درصد

۳۸/. درصد

۲۰/. درصد

۹۰/. درصد

۱۸/. درصد

۲۵/. درصد

۲۰ /. درصد

عناصر کم مصرف

آهن

کبالت

مس

منگنز

روی

ید

سلنیوم

 

۵۰ ppm

./۱۰ ppm

۱۰ ppm

۴۰ ppm 

۴۰ ppm

./۶۰ ppm

./۳۰ ppm

ویتامین ها

ویتامین A

ویتامین   D

ویتامین E

 

۳۱۹۳ IU/Kg

۹۹۱ IU/kg

۱۵/۵ IU/kg

 

سخن آخر آن که وجود جیره های کاملاً متعادل و بالانس شده از مواد غذایی با کیفیت می تواند خیالمان را از بابت تغذیه راحت کند و البته این که در اینمورد نباید وسواس به خرج داد یعنی اگر یک میزان از ماده ی غذایی برای حیوان کافی است ٬ دوبرابر آن مفید نمی باشد و می تواند مضر نیز باشد .  در ضمن ارتباط با آزمایشگاههای تجزیه ی مواد و خون می تواند مارا در مدیریت بهتر تغذیه کمک کنند و البته وجود یک متخصص خوشنام و بااطلاع  که بتوان به صورت دائم با آن مشاوره کرد نیز می تواند کار ما را تضمین کند و اگر به موارد بالا  عمل نشود و تنها در موقع ایجاد مشکل آن را مد نظر قرار دهیم ٬ گریزی از کاهش راندمان آبستنی وتحلیل گله نداریم.

منابع:

 

 

 


 [1] Hammadi,M, To u h a m i Khorchani, Gley Khaldi, A b d e s s a l e m Majdoub,Hédi Abdouli, Naceur Slimane), Daniel Portetelle, Robert Renaville . Effect of diet supplementation on growth and reproduction in camels under arid range conditions. Biotechnol. Agron. Soc. Environ. 2001 5 (2),71

[2]Call,w.,Butcher,E.Phosphorus influence on growth and reproduction of beef cattle.J.Anim.Sci.47.1.1978.

[3] Ali A Fouladi-Nashta, Karen E Wonnacott, Carlos G Gutierrez. Oocyte quality in lactating dairy cows fed on high levels of n-3 and n-6 fatty acids.J .Reproduction (2009) 138 771-781.

[4]Spears,w,J.Zinc methionine for ruminant.J.anim.Sci.(67)835-843.

[5] Waleed F. Marei,F. The Effect of Linolenic Acid on Bovine Oocyte Maturation and Development. J.Biology of Reproduction.2009.

[6] H.S. Stahlhut, C.S. Whisnant, J.W. Spears. Effect of chromium supplementation and copper status on performance and reproduction of beef cows. Animal Feed Science and Technology.128 (2006) 266–275.

[7] W. P. WEISS. Requirements of Fat-soluble Vitamins for Dairy Cows: A Review. 1998 J Dairy Sci 81:2493–2501.

[8] Grummer,R and D. J. Carroll. Effects of dietary fat on metabolic disorders and reproductive performance of dairy cattle. Journal of Animal Science, Vol 69, Issue 9 3838-3852.

[9] C. N. Lopes, A. B. Scarpa, B. I. Cappellozza, R. F. Cooke and J. L. M. Vasconcelos. Effects of rumen-protected polyunsaturated fatty acid supplementation on reproductive performance of Bos indicus beef cows. J. Anim Sci. 2009. 87:3935-3943.

[10]  Mary Beth de Ondarza.  Production and Reproduction Responses of Dairy Cows to Supplemental Beta-carotene.  2009 Penn State Dairy Cattle Nutrition Workshop.

[11] M. S. AKHTAR, A. A. FAROOQ AND M. MUSHTAQ. SERUM CONCENTRATIONS OF COPPER, IRON, ZINC AND SELENIUM IN CYCLIC AND ANOESTRUS NILI-RAVI BUFFALOES KEPT UNDER FARM CONDITIONS. Pakistan Vet. J., 2009, 29(1): 47-48.

[12] R.D. Smith and L.E. Chase.nutrition and reproduction. Cornell University.

[13] H. KAUR AND S. P. ARORA. DIETARY EFFECTS ON RUMINANT LIVESTOCK REPRODUCTION WITH PARTICULAR REFERENCE TO PROTEIN. Nutrition Research Reviews (1995), 8, 121-136.

[14] Barney Harris. Vitamins, Minerals and Dairy Cow Fertility.university of Florida.

[15] R. Webb, P. C. Garnsworthy, J.-G. Gong and D. G. Armstrong. Control of follicular growth: Local interactions and nutritional influences. J Anim Sci 2004. 82:E63-74.

[16] J.J. Robinson , C.J. Ashworth, J.A. Rooke. Nutrition and fertility in ruminant livestock. Animal Feed Science and Technology.126 (2006) 259–276.

[17] Martin G. Maquivar & Carlos S. Galina. Effect of protein supplementation on reproductive and productive performance in Bos indicus × Bos Taurus heifers raised in the humid tropics of Costa Rica. Springer Science + Business Media B.V. 2009.

[18] G. B. Martin-, D. Blache, D. W. Miller and P. E. Vercoe. Interactions between nutrition and reproduction in the management of the mature male ruminant. Animal, page 1 of 13 & The Animal Consortium 2010.

[19] Zhu Honga, Luo Hailinga, Meng Huia,b, Zhang Guijie. Effect of vitamin E supplementation on development of reproductive organs in Boer goat. Animal Reproduction Science 113 (2009) 93–101.

[20] Butler, W. R., J. J. Calaman and S. W. Beam. 1996. Plasma and Milk Urea Nitrogen in Relation toPregnancy Rate in Lacting Dairy Cattle. J. Anim. Sci. 74:858-865.
[21] Hojman, D., M. Gips and E. Ezra. 2005. Association Between live body weight and milk urea concentration in Holstein cows. J. Dairy Sci. 88: 580-584.
[22] Guo, K., E. Russek-Cohen, M. A. Varner and R. A. Kohn. 2004. Effect of Milk Urea Nitrogen and other Factors on Probability of Conception of Dairy Cows. J. Dairy Sci. 87:1878-1885.
[23] Kauffman, a. J. And N. R. St-pierre. 2001. THE Relationship of milk urea nitrogen to urine Nitrogn Excretion in Holstein and Jersey cows. J. Dairy Sci. 84: 2284-2294
[24] Melendez, P., A. Donovan and J. Hernandez. 2000. Milk Urea Nitrogen and Infertility in Florida Holstein Cows. J.Dairy Sci. 83:459-463

[25]Landu,S and G. Molle.Nutrition effects on fertility in small ruminant an emphasis on Meditrarranean Sheep breeding systems.J.Ciheam.203-216.

[26]Lanyasunya,T.P.,H.H.Musa,Z,P.Yang.2005.Effects of poor nutrition on reproduction of dairy stock on smallholder farms in the tropics.Pakistan Journal of Nutrition.4(2):117-122

[27] Wasowska, I. Maia M.R. G Niedzka  K.M. Czauderna M. Ramalho J. M.C. Ribeiro R. Influence of Fish oil on on Ruminal Biohydrogenation of C18  Unsaturated. British Journal of Nutrition. 2006; 95: 1199-1211.

[28] Wathes, D.C. Robert D. Abayasekara E. and Aitken J. Polyunsaturated Fatty Acids in Male and Female Reproduction. Biology of Reproduction. 2007; 77: 190-201.

[29]Golan, R. Shalev D.P. Wasserzug O. Weissenberg R. And Lewin L M. Influence of Various Substrates on The acetylcarnitine: carnitine Ratio In Motile and Immotile Human Spermatozoa. Journal Reproduction and Fertility.

[30] Michel, M. C Alexopoulos. E Pontiki. D Hadjipavlov-litina. P Saratsis. C Boscos. Effecf of antioxidant Supplementatione On Semen Quality and REACTIVE Oxygen Species Of Frozen. Theriogenology. 2007; 68: 204-212.

[31]Sarica, S. Corduk M. Suicmez M. Cedden F. Yildirim M and Killinc K. The Effect of Dietary L-carnitine Supplementation on Semen Traits, Reproductive Parameters, and Testicular Histology of Japanese Quail Breeders. Poultry Science Association.2007; 161: 178-186.

 

+ نوشته شده در  یکشنبه 1389/09/07ساعت 8:0 بعد از ظهر  توسط محمد حسن افشاری  |